آرشیو نویسنده: مدیر سایت

نظریه آرکیتایپ

آرکی تایپ برگرفته از واژه یونانی آرکه تیپوس است. این واژه در زبان یونانی به معنی مدل یا الگویی بوده است که چیزی را از روی آن می‌ساختند.

نظریه کهن الگوها یا آرکی تایپهای شخصیتی بر اساس تئوریهای کارل گوستاو یونگ روانشناس و متفکر سوئیسی شکل گرفته است.

یونگ که به خاطر فعالیت هایش در روانشناسی و ارائه نظریاتش تحت عنوان روانشناسی تحلیلی معروف است را در کنار زیگموند فروید از پایه‌گذاران دانش نوین روانکاوی قلمداد می‌کنند. به تعبیر فریدا فوردهام پژوهشگر آثار یونگ: ”هرچه فروید ناگفته گذاشته یونگ تکمیل کرده است“. وی که مطالعات خود را بیشتر در بخش ناخودآگاه ذهن متمرکز کرده بود، برای آن دو گونه در نظر گرفت: ناخودآگاه فردی و ناخودآگاه جمعی. ناخودآگاه جمعی میراثی است از دوره های نخستین زندگی بشر که در حافظه تاریخی انسانها ثبت شده است و همه مردم در آن سهیم هستند.

یونگ پس از پرداختن به ناخودآگاه جمعی، نظریه آرکی تایپها یا کهن الگوها را به منظور روشن کردن اجزای شخصیت ارائه داد. به عقیده او آرکی تایپ، افکار غریزی و مادرزادی و تمایل به رفتارهایی است که انسان‌ها بر طبق الگوهای از پیش تعیین شده انجام می‌دهند. به عبارت دیگر، آرکی ‌تایپ تصاویر و رسوباتی است که بر اثر تجربه‌های مکرر پدران باستانی به ناخودآگاه بشر راه یافته است. آن بخش از رفتار هایی که اجداد اولیه با تکرار آنها باعث شده اند که اکنون آن رفتارها بصورت غریزی در همه انسانها فارغ از رنگ و نژاد بروز کنند. در واقع آرکی تایپ یا کهن الگو محتویات ناخودآگاه جمعی است که در همه انسانها مشابه است.

بر اساس دیدگاه یونگ، خودآگاهی که ظاهرا شرط لازم انسانیت است، فقط نوک کوه یخی است. زیر آگاهی، سطح بسیار بزرگ تری وجود دارد که در آن خاطرات، احساسات و رفتارهای فردی فراموش شده یا سرکوب شده وجود دارد که یونگ آن را ناخودآگاه فردی می داند. در زیر ناخودآگاه فردی دریای ژرف ناخودآگاه جمعی وجود دارد، دریایی بسیار بزرگ و باستانی که سرشار از همه تصاویر و رفتارهایی است که در طول تاریخ بارها و بارها تکرار شده اند. این تاریخ تنها شامل انسانها نمی شود، بلکه شامل خود زندگی است. همانطور که یونگ می گوید : “هر چقدر بیشتر وارد عمق روان شوی، بستر گسترده تر می شود”.

یونگ به تکراری و عمومی بودن شخصیتها و رویدادهای زندگی در انسانها پی برد. وی به این نتیجه رسید که افسانه های تاریخی که در فرهنگهای مختلف وجود دارند با روشهای نمادین تجربیات درونی مردم را به نسلهای بعد انتقال می دهند و این داستانها که به کرات در هنر و ادبیات نقاط مختلف جهان مطرح شده اند، ساختار زندگی ما را شکل می بخشند. در تمامی این داستانها تعداد کمی الگوهای اصلی وجود دارند.


فنون مصاحبه و مشاوره

مشاوره چیست ؟

 مشاوره، دادن پند و اندرز نیست؛ پاسخ دادن به سؤالات و یافتن راه حل مشکلات نیست؛ دستور دادن و تعیین تکلیف کردن نیست؛ دادن اطلاعات نیست؛ تجزیه و تحلیل مراجع هم نیست. پس مشاوره چیست ؟

تعریف مصاحبه

یک گفتگوی دو نفره که از سوی مصاحبه گر، جهت کسب برخی اطلاعات
آغاز می گردد و توسط وی بر موضوعاتی متمرکز می شود که او برای دستیابی به
اهدفی به آن نیاز دارد.
• گفتو شنودی بین مصاحبه گر و مطلع، با هدفدستیابی به اطلاعاتی معین است.
• مصاحبه عبارت است از گفتگویی منظم، جهتدار و هدفمند که با تکیه بر
موضوعی مشخّصبه عنوان محور بحث، بین دو یا چند نفر انجام می شود.

تعریف مشاوره از دیدگاه برخی اندیشمندان

گاستاد ، مشاوره را چنین تعریف می‌کند:

«مشاوره، یک جریان یادگیری است که از طریق رابطه بین دو نفر صورت می گیرد. در این رابطه، مشاور با داشتن مهارت ها و صلاحیت های علمی و حرفه ای، می کوشد تا با روش های منبطق بر نیازمندی های مراجع، او را یاری کند تا خود را بیشتر بشناسد و بینشی را که به این طریق درباره خویشتن کسب می کند، در زمینه هدف های معین که آنها را به صورت واقع بینانه ای درک کرده، به طور مؤثری مورد استفاده قرار دهد و در نتیجه، به فردی خلاق تر و شادمان تر در جامعه خود تبدیل شود. »

سی.گیلبرت رن ،مشاوره را چنین مطرح می کند:

«مشاوره رابطه ای است پویا و هدفمند که بر اساس مشارکت مشاور مراجع ،  و با روش های منطبق برنیازمندی های مراجع انجام میگیرد. در این رابطه، توجه به خودشناسی و تصمیم گیری از طرف خود مراجع، مورد تأکیداست».

مک دانیل ، مشاوره را به صورت زیر تعریف می کند:

«مشاوره یک سری تماس های مستقیم با مراجع است که هدف آنها، ارائه کمک برای سازش دادن مؤثرتر مراجع با خود و محیطش است».


فرزند پروری

بهداشت روانی کودکان به شیوه تعامل والدین با آن ها بستگی دارد. هنوز روش منحصر به فردی برای تربیت فرزندان اختراع نشده است. علتش این است که هیچ دو بچه ای شبیه هم نیستند. تفاوت بین بچه ها بیش از آن چیزی است که ما معمولاً تصور می کنیم. به علاوه، فرهنگ، جامعه، جنسیت و بسیاری عوامل دیگر در تربیت کودکان دخالت دارند.روان شناسان خاطر نشان می کنند که سبک های متفاوتی برای فرزندپروری وجود دارد سبک های فرزند پروری را می توان بر حسب دو عامل محبت و کنترل پدر و مادر، به چهار دسته تقسیم کرد.

مستبد:

داشتن انتظار زیاد برای اطاعت و انقیاد، برخوردهای تنبیهکننده، نداشتن ارتباط کلامی و دوطرفه با فرزند، تشویق نکردن استقلال فرزند، توقع فرمان برداری بدون سؤال و بدون قید و شرط!

نتیجه: فرزندان اینگونه والدین، وابسته، منفعل، با سازگاری کم، اطمینان ضعیف به خود و بدون برخورداری از کنجکاوی های مثبت ذهنی و علمی بار می آیند.

آسانگیر:

دادن آزادی زیاد، پذیرش بیقید و شرط فرزند، نداشتن هنجارها و ارزشهای معین، فقدان جهت دهی و شکلدهی رفتار فرزند و تنها حمایت کننده بودن.

نتیجه: فرزند؛ ناپخته و بدون احساس مسئولیت بار می آید، همرنگ جماعت میشود، قدرت مدیریت و رهبری پیدا نمیکند و…

بی تفاوت:

غافل بودن از وضعیت فرزند، وقت نگذاشتن، متوجه خود بودن و هرچیز را برای خود خواستن!

نتیجه: تکانشی بارآمدن فرزند، بروز رفتارهای بزهکارانه، انحراف اخلاقی، اعتیاد به مواد مخدر، الکل و…

با اقتدار:

گرم، قاطع، داشتن هنجارها و ارزشهای مشخص، انتظارات و توقعات متناسب با توانایی ها و نیازهای تحولی کودک، بها دادن به استقلال فرزند، انجام بحث های منطقی و روشن، توجیه منطقی مسائل و سپردن مسئولیت نهایی به فرزند.

نتیجه: فرزند؛ باکفایت، مسئول، مطمئن به خود، سازگار، خلاق و مشتاق فراگیری بارآمده و در تحصیل و مهارتهای اجتماعی مطلوب به موفقیت میرسد.


پرسشنامه وسواس فکری – عملی

این پرسشنامه توسط هاجسون و راچمن به منظور پژوهش در مورد نوع و حیطه مشکلات وسواسی تهیه شده است. این پرسشنامه شامل ۳۰ ماده است که چهار جزء عمده را منعکس میکند این چهار جزء عبارتند از: وارسی، تمیزی، کندی و شک وسواسی. البته جزء پنجمی هم بود که میشد آن را نشخوار نامید ولی این جزء تنها روی دو ماده وزن داشت. با استفاده از یک روش نمره گذاری ساده میتوان یک نمره وسواسی کلی و چهار نمره فرعی بدست آورد. اجرای این پرسشنامه بسیار سریع و آسان است. زیرا ۳۰ عبارت تشکیل شده که پاسخ های آن به شکل درست یا نادرست است. این پرسشنامه علاوه بر یک نمره کلی وسواس گرایی، چهارنمره فرعی برای بازبینی، شستن و تمیز کردن، کندی – تکرار، تردید-دقت به دست میدهد. به طور کلی پرسشنامه وسواس فکری-عملی مادزلی ابزاری مفید و ساده است که میتوان آن را همراه با روشهای معمول سنجش به کار گرفت. این پرسشنامه به ویژه برای ارزیابی تغییرات در نتیجه اجرای درمان مفید است. کلا ثابت شده است که پرسشنامه وسواس فکری -عملی مادزلی ابزار مناسبی برای درمانگران و پژوهشگران در رابطه با پیامد درمانی است. همچنین وسیله خوبی است برای بررسی سبب شناسی، سیر و پیش آگهی انواع مختلف شکایتهای وسواسی


پرسشنامه سازگاری زناشویی

سازگاری زناشویی عبارت از وضعیتی است که در آن زن و شوهر در بیشتر مواقع احساس ناشی از خوشبختی و رضایت از همدیگر را دارند و فرآیندی است که در طول زندگی زن و شوهر به وجود می‌آید که لازمه آن انطباق سلیقه‌ها، شناخت صفات شخصیتی، ایجاد قواعد رفتاری و شکل‌گیری الگوهای مراوده‌ای است. سازگاری زناشویی با توجه به اهمیت نهاد خانواده در جوامع امروزی، ارتباط آن با کیفیت زندگی و تاثیرگذاری بر جنبه‌های مختلف از جمبه سلامت جسمی و روانی از دهه ۱۹۹۰ مورد توجه قرار گرفته است. در دهه‌های اخیر محققان سازگاری زناشویی را میزان تفاهم و سهیم شدن در فعالیت‌ها، که با خرسندی و موفقیت در زندگی همراه باشد، تعریف می‌کند. سازگاری زناشویی با متغیرهایی نظیر، رضایت زناشویی، کیفیت زندگی، رابطه جنسی، مدیریت تعارض، مهارت‌های ارتباطی و… رابطه مستقیم دارد و از مهمترین عوامل تعیین کننده بهینه خانواده‌ها بشمار می‌رود.

پرسشنامه سازگاری زناشویی لاک و والاس (MAT) در سال ۱۹۵۹ طراحی شده و برپایه ادراک بین‌فردی از روابط زناشویی استوار است و در قالب ۱۵ سوال میزان موفقیت همسران را در خصوص فعالیت‌های دخیل در سازگاری زناشویی می‌سنجد.


آزمون شخصیتی NEO

مدل پنج عاملی نئوسنت تحلیل عاملی در تحقیقات شخصیت است. طبق نسخه تجدید نظر شده در پرسشنامه NEO، پنج عامل یا حیطه مذبور عبارتند از روان آزرده گرایی، برون گرایی، گشودگی، موافق بودن و باوجدان بودن . هر حيطه، شش جنبه یا مقیاس فرعی دارد. یعنی صفات شخصیتی خاصی که جنبه های مختلف هر حیطه را نشان می دهند.

نسخه تجدید نظر شده پرسشنامه شخصیتی نئو ( NEO– PI – R ) حاوی ۲۴۰ ماده (۸ ماده برای هر یکی از ۳۰ جنبه یا ۴۸ ماده برای هر یک از پنج حیطه) است. پاسخ گویان هر یک از ۲۴۰ جمله را بر مبنای یک مقیاس پنج قسمتی (کاملا مخالفم، مخالفم، نظری ندارم، موافقم، کاملا موافقم) درجه بندی می کنند. تحقیقاتی که منتهی به تجدید نظر در پرسشنامه شخصیتی NEO شده اند در دهه ۱۹۷۰ شروع شد.

نهایت آنکه تفسیر وجودی از آزمون مذکور می تواند کمک زیادی به مشاوران پیش از ازدواج و نیز مراجعین جهت مشاوره پیش از ازدواج داشته باشد.

پرسشنامه شخصیتی نئو NEO


آزمون میلون

آزمون بالینی چند محوری میلون بر اساس مدل آسیب‌شناسی روانی میلون توسط تئودور میلون ساخته شد. این نسخه از آزمون در ایران در شهر تهران توسط خواجه موگهی ترجمه و در سال ۱۳۷۲ هنجاریابی شد.

آزمون بالینی چند محوری میلون_۳ (MCMI_III) یک مقیاس خودسنجی با ۱۷۵ گویه بلی/ خیر که ۱۴ الگوی بالینی شخصیت و ۱۰ نشانگان بالینی را می‌سنجد و برای بزرگسالان ۱۸ سال به بالا، استفاده می‌شود. ام.سی.ام. آی، یکی از پرکاربردترین آزمون‌های روانی است که به چندین زبان ترجمه شده‌است و در تحقیقات بین فرهنگی متعددی مورد استفاده قرار گرفته‌است؛ از جمله در ایران، دو بار هنجاریابی شده‌است.


آزمون MBTI

تست MBTI که مخفف کلمه Myers-Briggs Type Indicator  است ، یک تست ارزیابی شخصیت است بر اساس آن مشخص می‌شود که هر فردی دارای چه خصوصیاتی است و در شرایط مختلف چگونه تصمیم‌گیری می‌کند

 این آزمون که یکی از معروف ترین و شاید معروف ترین و پرکاربرد ترین آزمون های روانشناسی و شناخت شخصیت است، بر اساس نظریات کارل گوستا و یونگ پایه گذاری شده، و افراد رو به ١٦ تیپ شخصیتی دسته بندی می کند. اين ابزار روانشناختی، يک ابزار خودسنجی و پرسشنامه اي بسته؛ شامل ١٠٠ تا ١٦٠ پرسش است که ترجيحات افراد را با ١٦ گروه شخصيتی بيان می دارد. (رابين
در تست MBTI چهار معیار کلی در فرد مورد تحلیل قرار می گیرد که عبارتند از :

1. برون گرا یا درون گرا بودن 

2. حسی یا شهودی بودن 

3. فکری یا احساسی بودن 

4. منضبط یا ملاحظه کار بودن 


آزمون رفتار شناسی دیسک

تست دیسک (DISC) یا آزمون دیسک که نام درست‌تر آن مدل رفتارشناسی دیسک است، از جمله مدل‌های کلاسیک رفتارشناسی است که نزدیک به یک قرن از مطرح شدن آن می‌گذرد. آزمون دیسک بر اساس مطالعات ویلیام مورتون مارستون شکل گرفته است. وی اعتقاد داشت  انسان‌ها، هیجانات خود را از طریق چهار رفتار بروز می‌دهند. حرف اول این چهار رفتار که (Dominance) برتری طلبی- Influence  تأثیرگذاری – Steadiness ثبات و Compliance تطابق،‌ بودند، در کنار هم قرار گرفت و مخفف DISC را ایجاد کرد.
بنابراین با شناخت سبک غالب رفتاری افراد می‌توان به واکنش آنان در شرایط مختلف اشراف داشت و رابطه‌ای سازنده را رقم زد.  

DISC  یکی از محبوب‌ترین ابزار ارزیابی رفتار در دنیا شناخته شده است. از این ابزار می‌توان در سازمان‌ها، آموزش،‌ فروش،‌ توسعه فردی و استخدام استفاده کرد. اطلاعات کسب شده کمک می‌کند مدل رفتاری اطرافیان را به‌راحتی تشخیص دهید و این مزیت را دارد که از سوء برداشت‌ها و پیش داوری‌ها کاسته می‌شود دیسک به عنوان یک ابزار مناسب و علمی در حوزه شناخت رفتار، در دنیا با استقبال ویژه‌ای مواجه بوده است و با ارائه یک دسته بندی مناسب و قدرتمند به افراد کمک می‌نماید تا:

  • خود را بیشتر بشناسند.
  • به نقاط قوت و قابل بهبود خود آگاه شوند.
  • تفاوت‌های فردی خود را با دیگران بشناسند.
  • بتوانند خود را با دیگران تطبیق دهند.
  • به یک ارتباط برد – برد دست یابند.

Dominance (تسلط)
 Influence (تاثیرگذاری) 
 Steadiness (ثبات)
 Conscientiousness (‫وظیفه شناسی) 

خبرنامه

دسته:آزمون ها


آزمون روانشناسی افسردگی

   افسردگی یک حالت خلقی شامل بی‌حوصلگی و گریز از فعالیت یا بی‌علاقگی و بی‌میلی است و می‌تواند بر روی افکار، رفتار، احساسات و خوشی و تندرستی یک فرد تأثیر بگذارد.

:

افرادی که دارای حالت افسردگی هستند، می‌توانند احساس ناراحتی، اضطراب، پوچی، ناامیدی، درماندگی، بی‌ارزشی، شرمساری یا بی‌قراری داشته باشند. ممکن است آن‌ها اشتیاق خود در انجام فعالیت‌هایی که زمانی برایشان لذت‌بخش بوده از دست بدهند، نسبت به غذا بی‌میل و کم‌اشتها شوند، تمرکز خود را از دست بدهند، در به خاطر سپردن جزئیات و تصمیم‌گیری دچار مشکل شوند، در روابط خود به مشکل برخورد کنند و به خودکشی فکر کرده، قصد آن را داشته باشند و حتی خودکشی کنند. افسردگی هم‌چنین ممکن است باعث بی‌خوابی، خواب بیش از حد، احساس خستگی و کوفتگی، مشکلات گوارشی، یا کاهش انرژی بدن شود.افسردگی از بیماری های بسیار شایع در بین افراد است اما این بیماری زمانی ناهنجار تلقی می شود که در عملکرد عادی و به هنجار ما را مختل کند و طولانی مدت بشود . آمار نشان داده است که حدود 17 درصد از مردم در طول زندگی یک دوره افسردگی حاد پیدا می کنند .


در افسردگی 4 مجموعه نشانه و علامت وجود دارد

1.همیشه گریه می کنید.

2.اعتماد به نفس ندارید.

3.خسته هستید.

4.انگیزه لازم را ندارید.


علت‌های افسردگی

  1. رویدادهای زندگی
  2. شخصیت
  3. درمان‌های پزشکی
  4. مواد مخدر و روان‌گردان
  5. بیماری‌های غیر روانی
  6. نشانگان روانی
  7. میراث تاریخی

افسردگی حاصل ترکیب عوامل ژنتیکی، جسمی، روانی و محیطی است.

دسته:آزمون ها